شکستن الگوی های مهر طلبی در روابط

شکستن الگوی های مهر طلبی در روابط

مهر طلبی یعنی ترجیح دادن بیش از حد نیازها ، خواسته ها و احساسات دیگران به قیمت صدمه دیدن نیازها ، خواسته ها و احساسات فرد . مهربانی ، سخاوت و شفقت در ماهیت خود نه تنها مهر طلبانه ، بلکه بخش مهمی از یک رابطه هستند . این رفتارها زمانی مشکل ایجاد می کنند که بر روی شخص تاثیرات منفی و آسیب‌زا داشته باشند .در این نوشتار مراحل در هم شکستن این الگوی رفتاری و ارائه تصویری اصیل و قدرتمند از خود را توضیح می دهیم

مهر طلبی یعنی ترجیح دادن بیش از حد نیازها ، خواسته ها و احساسات دیگران به قیمت صدمه دیدن نیازها ، خواسته ها و احساسات فرد . مهربانی ، سخاوت و شفقت در ماهیت خود نه تنها مهر طلبانه ، بلکه بخش مهمی از یک رابطه هستند . این رفتارها زمانی مشکل ایجاد می کنند که بر روی شخص تاثیرات منفی و آسیب‌زا داشته باشند . وقتی در روابط عاطفی خود الگو های رفتاری مهر طلبانه را تجربه می کنید که :
– درگیر رابطه یک طرفه ای شده اید که همه چیز می دهید اما چیزی دریافت نمی کنید
– در شناخت و تعریف احساسات و نیازهای خود به خصوص وقتی که با نیازها و احساسات شریک شما متفاوت هستند ، مشکل دارید
– مشکل بزرگی در نه گفتن ، مرزبندی و تعریف محدودیت ها با شریک عاطفی خود دارید
– هیچوقت در رابطه عاطفی خود احساس هویت داشتن ، نمی کنید .
وقتی در رابطه مهر طلب هستید، کم کم ارتباط با هویت خودتان را از دست می دهید . چند مرحله مهم در هم شکستن این الگوی رفتاری و ارائه تصویری اصیل و قدرتمند از خود در روابط از جمله روابط عاطفی وجود دارد :
۱ – بدانید مهرطلبی از کجا نشأت می گیرد
بسیاری در زندگی متوجه شده اند که مهر طلب بودن کلید دریافت تائید ، امنیت ، محبت و عشق است . جای شگفتی نیست که مهر طلبی وقتی بروز پیدا می کند که جستجوی یک رابطه عاشقانه برای فرد اهمیت پیدا می کند . رفتارهای مهر طلبانه به دلایل گوناگونی در رابطه دنبال می شوند از جمله :
– در واکنش به آسیب ها و صدمات :
کسانی که تجربیات آسیب زا داشته اند ممکن است برای کسب مجدد احساس امنیت از جانب دیگران به تعریف کردن ، خوش آمد گویی و چاپلوسی روی بیاورند . کودکانی که دچار آسیب شدید می شوند یاد می گیرند که با تمرکز زیاد بر روی علائم احساسی دیگران از مشکل خود بگریزند و مهارت بالایی در درک حال و احوال سایرین – و نه خودشان – کسب می کنند و چنان عادت می کنند که بر بیرون از خود تمرکز داشته باشند که از آنچه در درون می گذرد غافل می شوند :
– یه عنوان راهی برای دریافت محبت
الگوی رفتاری مهر طلبی در نتیجه داشتن والدینی ایجاد می شود که آینه فرزندان خود نیستند یعنی قادر نیستند عواطف و تجربیات آنان را تائید ، تصدیق کنند و همدلی کنند و کودک برای اینکه از سوی والدین دیده شود و مورد توجه فرار بگیرد یاد می گیرد که نسبت به احساسات خود بی تفاوت باشد و تعامل با دیگران را بر اساس عواطف و تجربیات آنها شکل دهد . به این ترتیب است که شما تبدیل به یک فرد مطیع شده اید که خود را با هر شرایطی تطبیق می دهد و همواره آماده کمک کردن است .
– در واکنش به تبعیض یا بر چسب زدن
فردی که موقعیت مالی متزلزلی دارد ممکن است وادار شود میان مهر طلب بودن در محیط کار یا نسبت به شریک عاطفی خود و کارتن خوابی و گرسنگی اطفال خود یکی را برگزیند . گروه های اجتماعی که با تبعیض و انگ زدن روبرو هستند مانند رنگین پوستان ( در جوامع اروپایی و آمریکای شمالی ) ، دگر باشان و سایر اقلیت ها شاید مجبور شوند شرایط دشوار یا خطر آسیب دیدن و رفتارهای واقعأ خشونت آمیز را تحمل کنند .
بی تردید الگوی رفتاری مهر طلبانه به رابطه شما و یقینا خود شما آسیب می زند اما منافع دست کشیدن از مهر طلبی دررابطه ده چندان است . وقتی درست رفتار می کنید و جائی برای نیازها و احساسات خودتان قائل می شوید ، پی می برید که این ارتباط با خود واقعی شما مطابق و مناسب است . آنچه که به شریک خود می دهید از لذت و بخشندگی ناشی می شود و نه از سر اجبار ، احساس گناه و رنجش های نهفته ، به خود بیشتر عشق می ورزید و احترام می گذارید و این شما هستید که روایت خودتان را شرح می دهید تا اینکه پاورقی باشید بر داستان زندگی دیگران .

۲ – یاد بگیرید نیازها و خواسته های خودتان را بشناسید
نوشتن ، راه فوق العاده ای برای کند و کاو درباره آن چیزی است که در زیر لایه های مهر طلبی شرطی شده وجود دارد . در دفترچه یادداشت خودتان ، سرزمین جادویی را تصور کنید که همه درخواست هایی که به زبان می آورید برآورده می شوند . هر موقع که تقاضا کنید به سینما یا آفرود سواری در کویر بروید بلافاصله به شما پاسخ می دهند : چقدر عالی ! اگر در چنین شهر جادویی باشید ، دوست دارید وقت را چطور بگذرانید ؟ تمایل دارید در کدام فعالیت ها حضور داشته باشید ؟ علاقه دارید در تعطیلات به کجا سفر کنید ؟ این سناریو نویسی به شما شانسی می دهد که اگر قرار باشد بر اساس خوشایند شریک خود تصمیم نگیرید واقعا چه می خواهید .

۳ – به جسم خود رجوع کنید
مهر طلب ها تمایل دارند در ذهن ، دل و جسم دیگران زندگی کنند . یک روش عالی برای بازگشت حقیقی و اولویت دادن واقعی به خویشتن انجام تمرينات یوگا با نشستن بر روی زمین است. اگر شرایطی ایجاد شده که رفتارهای مهر طلبانه بروز یابند مثل وقتی که برای انجام امور هفتگی برنامه ریزی می کنید قدری تامل کنید و در مورد آن فکر کنید . نفس عمیق و کامل بکشید و دقت کنید هوا چطور وارد ریه ها شده و خارج می گردد . فشار بر روی پاهای خود در حالت نشسته را حس کنید و در همه بدن به ویژه نوک انگشتان پا ، انگشتان دست و کاسه سر به بالاترین میزان آگاهی دست پیدا کنید . بازگشت به جسم خود باعث می شود که مرکز ثقل را بر روی تجربیات خود تثبیت کنید . از همین مرکز است که می توانید از خود بپرسید که الان چه می خواهید و ببینید چه بر می آید.

۴ – مرز بندی کنید
مرزبندی کردن نوعی حفاظت از خود است . مرزها تعیین می کنند چه چیزی را تاب می آورید و چه چیزی را تحمل نمی کنید و انتظارات و محدودیت ها را در رابطه با دیگران شفاف می کنند . تقسیم بندی ساده ای از روند مرزبندی کردن می تواند مانند اینها باشد :

– آگاه باشید چه وقت در رابطه احساس رنجش ، خشم ، دستپاچگی و اضطراب می کنید . وقتی چنین احساساتی بروز می یابند ، از خود بپرسید : چه نیازی بر آورده نشده که در نتیجه آن توجه من به این احساس جلب شده است ؟ فضای بیشتری لازم دارم ؟ باید کارهای خانه عادلانه تر تقسیم شود ؟ بهتر نیست خواسته هاس جنسی همسرم مدتی متوقف شود ؟
– در نظر بگیرید چطور نیاز خود را بیان می کنید . شاید عبارت های ساده بکار ببرید مثلا :
“از این به بعد این کار را انجام نده”
“وقتی این کار را انجام می دهی ناراحت می شوم”
– مرزهای خود را اعلام کنید
برخی مرزبندی ها مستلزم ایجاد چالش با دیگران است . مثلا شاید بفهمید که تقسیم عادلانه کار منزل خیلی آسان تر از مرزبندی روابط در رختخواب باشد . برای خیلی از مرزبندی های چالش زا ، در ابتدا چملات ساده ای بنویسید . شاید بهتر باشد قبل از گفتن حرفتان به شریک عاطفی آن را روبروی آئینه تمرین کنید .

5 – به خود بی توجه نباشید به هیچ قیمتی
به خصوص در مراحل اولیه ایجاد رابطه عاشقانه معمول است که چنان شیفته و شیدا بشوید که از مراقبت از خود غافل شوید . مثلا به طرف مقابل بگویید که الان باید استراحت کنم اما هم کلامی تو لذت بخش تر است . یا امشب قرار بود با دوستانم باشم اما در عوض برای تو وقت می گذرانم . آنهایی که با مهر طلبی دست به گریبان هستند باید از بذل این چنین فداکاری هایی پرهیز کنند . اگر در ابتدای رابطه از نیازهای خود چشم پوشی کنید این موارد خیلی سریع تبدیل به قانون می شوند نه استثناء و مثل همه عادت ها ترک این یکی هم دشوار خواهد بود ‌ . مراقبت اساسی از خود لازمه داشتن حس خوب درباره خود است ‌و بهترین راه برای نشان دادن اینکه نیازهای شما اهمیت دارند این است که اساسی ترین نیازهای شما بر آورده شوند ‌ . فهرستی از نیازهایی که نباید در مورد شما مورد غفلت قرار بگیرد تا بتوانید از خود مراقبت نمائید ، تهیه کنید . یعنی کارهایی که به شما احساس ثبات و سلامت می دهند . مثل به اندازه کافی استراحت کردن ، تغذیه سالم ، دورهمی با دوستان و درست خرج کردن . برای رهایی از مهر طلبی ، بسیار مهم است که این نیازهای اساسی برای مراقبت از خود را اولویت بندی کنید . شریکی برای شما یهترین است که از شما بخواهد مواظب خودتان باشید .
6 – متوجه باشید مسئولیت احساسات طرف مقابل را بر عهده نگیرید .
وقتی درگیر مهر طلبی هستید ممکن است حتی متوجه نباشید که مسئوليت احساسات شریک خودتان هم مثل عواطف خودتان به گردن می گیرید . فراموش نکنید که کمک کردن به کسی دوستش دارید وقتی که به شما نیاز دارد طبیعی است اما احساس مسئولیت برای حل مشکلات طرف مقابل می تواند علامتی باشد که باید به مرزهای احساسی خودتان تکیه کنید . توصیه می کنم وقتی متوجه احساس سنگینی در رابطه با شریکتان می شوید از خودتان بپرسید : این احساس از من است یا از او ؟ اگر آنچه که حس می کنید از شریک شما بر می آید ، به جای اینکه بر احساس او سوار شوید یا بلافاصله در وضعیت حل مسئله قرار بگیرید ، بپرسید :
اینجا و در حال حاضر چطور می توانم برای تو بهترین باشم ؟”
یا
“از من نصیحت یا راه حل می خواهی یا فقط باید شنونده باشم ؟ “

نتیجه : مهر طلبی کمتر برابر است با عشق ورزی سالم تر

در همه روابط دادن‌ و ستاندن لازم است . همه در هر رابطه ای همیشه نیازهای شریک خود را به خواسته های خود ترجیح می دهند که امری از سر عشق و حمایت است . این عمل عاشقانه وقتی مشکل آفرین است که تبدیل به بی توجهی مزمن و مداوم به خود می گردد و شما را در آن غرق می کند . شکستن الگوی رفتاری مهر طلبانه به این معنی نیست که قرار باشد شریکی سرد و خودخواه یا آسیب زننده باشید بلکه اگر ساده بگوییم نباید در یک رابطه نابرابر که موجب رنجش شما می شود باقی بمانید .
می توانید به شریک خود با آزادی و عاشقانه و بدون آنکه در زنجیرها گرفتار باشید ، ببخشید . نیازهای شما بر اورده می شوند و در عین حال عشق ، کمک و حمایت از شریک شما در اختیار خواهد بود .

مترجم: سهیل خوش بیان به سفارش مرکز مشاوره مهر